Ahlak enflasyonu

Ekonomist – Bankacı UĞUR GÜNDÜZ Ahlak enflasyonu, “cezasızlık algısı” ve “belirsizlikten” beslenir. İnsanlar dürüst kaldıklarında kaybedeceklerine inanıyorlarsa, ahlaklı davranmalarını bekleyemeyiz. Çözüm dürüstlüğü kârlı, fırsatçılığı ise teknik olarak imkansız kılan şeffaf bir sistem kurmaktır. İktisat literatüründe bazen “beklenti enflasyonu” bazen de “fırsatçılık marjı” olarak ad­landırılsa da, toplumsal düzlemde tam karşılığı: Ahlak enflasyonu. Ekonomik belirsizlik, bireyi “ya­rın bu fiyata alamam” korkusuyla savunmacı bir açgözlülüğe itiyor. Bu da maliyet artmasa bile “nasıl­sa artacak” diyerek fiyat yükseltme refleksini doğuruyor. Bu sarmalı kırmak kolay değil. Devletin tutarlı olması ve denetim noktalarını iyi tespit etmesi, fiyat­lama gücünü elinde bulunduranla­rın sosyal sorumluluk hissetmesi gerekiyor.