Şempanzelerde ortak eylem güdüsü

Hayvanlar âleminde, “bulaşıcı davranış” dendiğinde akla genelde hapşırma, esneme ya da panik benzeri kitlesel histeri gelir. Mesela esnemenin bulaşıcı olduğunu, özellikle de insanlar ve şempanzeler gibi yakın akraba türlerde bile bulunduğunu çok iyi biliyoruz; hatta köpeklerde ve sürü halinde yaşayan birçok hayvanda da benzer davranışlar gözleniyor. Ama eminim “bulaşıcı işeme” diye bir şey olduğunu bilmiyordunuz. Yine de artık elimizde, hem insanlarda (örneğin bazı kültürlerde ‘toplu tuvalet ziyaretleri’ gibi) hem de insana en yakın kuzenlerden olan şempanzelerde bu davranışın gerçek olabileceğini gösteren veriler mevcut. Bilim insanları, belki de çok uzun bir süredir gözümüzün önünde duran bu olguyu ancak şimdi keşfediyorlar: Bir…