ABD ile Çin arasındaki ekonomik farkın önümüzdeki yıllarda daha da büyümesi beklenirken, Orta Doğu’daki gelişmelerin iki ülke arasındaki ilişkileri beklenmedik şekilde yumuşatabileceği değerlendiriliyor. Uzmanlara göre özellikle İran savaşı ve Hürmüz Boğazı krizi, küresel dengeleri yeniden şekillendiren kritik unsurlar arasında yer alıyor.
Eski Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi Başkanı ve deneyimli diplomat Kishore Mahbubani, ABD ekonomisinin hâlâ açık ara önde olduğunu vurgularken, bu farkın zamanla daha da artacağını belirtiyor. Tahminlere göre ABD ile Çin arasındaki gayrisafi yurt içi hasıla farkının 2030’a kadar yaklaşık 11 trilyon dolara ulaşması bekleniyor.
Mahbubani, ABD ekonomisinin gücünü koruduğunu ve Çin’in hızlı büyümesine rağmen aradaki farkın kapanmadığını, aksine genişlediğini ifade ediyor. 2020’de yaklaşık 6 trilyon dolar olan farkın önümüzdeki yıllarda daha da açılması öngörülüyor.
Ancak dikkat çekici olan nokta, artan jeopolitik gerilimlerin bu rekabeti farklı bir noktaya taşıyabilecek olması. İran’daki savaş ve Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz, küresel enerji akışını tehdit ederken, ABD ve Çin’i ortak çıkarlar etrafında daha temkinli hareket etmeye itebilir.
Uzmanlara göre bu tür küresel krizler, iki ülke arasındaki sert rekabeti tamamen ortadan kaldırmasa da, belirli alanlarda iş birliği ya da en azından gerilimi sınırlama ihtiyacını artırabilir. Enerji güvenliği, ticaret yollarının açık kalması ve küresel ekonomik istikrar gibi konular, Washington ve Pekin’i aynı çizgide buluşturabilecek başlıca başlıklar arasında gösteriliyor.
Öte yandan İran krizi, ABD ile Çin ilişkilerini zorlaştırabilecek unsurlar da barındırıyor. Çin’in İran ile olan ekonomik bağları ve enerji ticareti, Washington açısından hassasiyet yaratırken, bu durum iki ülke arasında yeni gerilim alanları oluşturma potansiyeli taşıyor.
Genel değerlendirmelerde, küresel ekonomide ABD’nin üstünlüğünü sürdürmesi beklenirken, jeopolitik gelişmelerin bu rekabeti daha karmaşık bir yapıya dönüştürdüğü ifade ediliyor. İran merkezli krizlerin ise hem risk hem de sınırlı iş birliği fırsatları yaratabileceği belirtiliyor.
Kaynak:
Bu haber, South China Morning Post’ta yayımlanan “US economic gap over China to widen, but Iran might bring them closer: former UN official” başlıklı içerikten derlenmiştir.
https://www.scmp.com/economy/global-economy/article/3351732/us-economic-gap-over-china-widen-iran-might-bring-them-closer-former-un-official
